Lảm nhảm tiếp về Social Commerce

Dễ đến nửa năm sau khi mình sưu tầm mấy cái khái niệm để tập hợp thành bài “social Commerce là cái chi chi???”. Hồi đó rất tò mò, háo hức với hình thái mới hình thành này, cho rằng nó sẽ là trend của năm 2012. Anw, mọi thứ khi bắt tay vào làm ko đơn giản như cái mình hình dung.

Các Thể loại Trend của Business on Internet:)

Nhớ lại thời điểm cách đây hơn 1 năm, đó là thời điểm của Social Media – của MXH, khi mà khắp nơi ở Việt Nam người ta hào hứng nói về nó. Social Media thực sự đã tạo ra 1 cú buzz trong thời điểm đó. Bản thân mình cũng may mắn khi được góp mặt trong cái guồng đó, để hiểu cách thị trường nhìn Social Media nói chung ra sao, MXH như thế nào? & từ cách nhìn đến cách họ sử dụng nó – các client invest cho nó ntn trong budget marketing của mình. Tuy nhiên đi sâu vào sự phát triển của Social Media thì mình sẽ đề cập ở 1 topic khác – topic này mình chỉ mún nhắc lại rằng năm ngoái người ta nói rất rất nhiều về social media; để cho đến năm nay – client nào hầu như cũng có 1 phần budget (dù rất nhỏ bé) cho Facebook hoặc cả Zing Me ^^

Năm 2010-2011, ngoài sự trỗi dậy của Social Media thì người ta cũng chứng kiến sự bùng nổ mạnh mẽ của mô hình Groupon. Các công ty Groupon mọc như nấm sau mua ở VN, tính ra chỉ trong hơn 1 năm, ở VN xuất hiên hơn 100 Groupon sites. Tuy nhiên chất lượng thì mình chẳng dám đánh giá ^^, vì vốn dĩ mình ko có niềm tin với mô hình này, nhất là ở VN. Khi mà người ta chẳng define rõ được hình thức “mua theo nhóm” này phục vụ cho mục tiêu Push sales đơn thuần hay là mục tiêu marketing. Cái sự mập mờ dẫn đến việc chính các bạn sale của Groupon, khi thuyết phục các merchant tham gia đã nghĩ ra trăm phương ngàn kế thiết kế giúp merchant “lừa” người tiêu dùng ntn đó, mà vẫn đảm bảo merchant ko bị “lỗ”, ko phải 1 dạng invest cho marketing, mà đơn thuần là 1 cách sales khác giúp merchant. Tâm lý ham khuyến mại, ham rẻ kích thích một số lượng lớn người tiêu dùng làm quen với việc mua sắm các mặt hàng, dịch vụ xuất hiện trên các Groupon Sites. Từ đấy giúp người tiêu dùng hình thành nên các behavior liên quan đến online shopping, online payment. & vô hình chung, các công ty Groupon cũng hình thành nên một hệ thống Logistic, COD , có 1 data base khách hàng tiềm năng tuyệt vời cho e-commerce sau này. Groupon thời điểm này thoái troài, VNG ngay thời điểm đầu năm 2012 đã “nhìn xa”, quyết định thẳng tay đập bỏ Zing Deal (dù thời điểm đó, Zing Deal đag trong thời điểm phtr tốt nhất từ khi thành lập) để toàn tâm toàn ý phát triển e-commerce.

Cũng thời điểm đầu năm 2012 này,  người ta nói nhiều về  trend của internet VN – đó là sự bùng nổ của các e-commerce sites. Nối về sự bùng nổ & tiềm năng của E-commerce thì từ 5-6 năm trc người ta đã nói đến. Đó là cái thời của các sàn TMĐT (theo mô hình C2C or B2B) như Chodientu, Vatgia, 123mua.vn…Tuy nhiên tiềm năng vẫn mãi là tiềm năng, các công ty vẫn chưa có thể “sống” được với các sàn TMĐT khi mà người mua vẫn chưa có nhiều cơ sở để tin vào các giao dịch online, các sàn TMĐT thì cũng chưa có các policy để tạo nên một môi trường giao dịch, mua bán trong sạch trên Internet, các vụ lừa đảo này kia đã khiến người mua hàng vốn hoài nghi nay lại càng thêm hoài nghi ^^Với những nền tảng mà Groupon đã để lại (data base khách hàng, online shopping behavior, COD, tư duy logistic), năm 2012 E-commerce Việt Nam có sự bùng nổ với 1 hình thái mới – phát triển theo mô hình B2C. Theo đó, các site TMĐT ko đơn thuần là sàn trung gian mua bán (dạng chợ, shopping mall) như mô hình trc đây – mà các sites này đóng vai trò là 1 supply chain của các nhãn hàng trên môi trường Online, trực tiếp bán sản phẩm & chịu trách nhiệm với khách hàng về chất lượng sp, giao dịch, dịch vụ… Rõ ràng mô hình này phù hợp với sự phát triển & làm yên lòng khách hàng hơn rất nhiều. Hàng loạt e-commerce sites với sự đầu tư khổng lồ xuất hiện tại Việt Nam, mở màn là sự xuất hiện của Lazada, Zalora (của đại gia Rocket Internet); solo (VC corp), 123.vn (VNG); Zap (Diadiem.com), nhanh(Vatgia), naima(Peacesoft -CĐT) …cả FPT nghe đồn cũng sắp launching 1 e-commecre sites. Túm lại là các đại gia Internet đều join cuộc chơi này, & ko ngần ngại invest vô số nguồn lực cho cuộc chơi này. Với mô hình này thì có Yes24.vn đã ra đời cách 2 năm là 1 sites mà mình đánh giá khá cao. Yes24 thuộc sở hữu của 1 cty đến từ HQ, đánh vào thị trường VN bạn focus vào mảng Fashion trc & bạn thành công. Từ website, sp tới dịch vụ của bạn đều rất ổn ^^ dù bạn ko quá to như các đại gia Internet khác, nhưng bạn Yes24 đi trc & có 1 background khá tốt. Với tư cách khách hàng, mình từng bỏ 1 lúc ra hơn 3M mua hàng từ bạn này ko ngại ngần & khá enjoy ^^

Social commerce có thành Trending ?

Lảm nhảm khá nhiều về social media & e-commerce , bi h đến lúc nói về social commerce. Suy cho cùng với 2 trend đã nói ở trên, thì việc hình thành 1 trend mới là social commerce ko có gì là lạ ^^ Tuy nhiên năm nay có vẻ vẫn chưa phải thời điểm chín muồi cho sự xuất hiện của hình thái này, mình “gia cát dự” là năm 2013 mọi chuyện sẽ clear hơn với hình thái này ^^

Theo thiển nghĩ của mình, cũng như đc train bởi 1 số expert trong ngành thì hình thái social commerce chuẩn nhất là hình thái mà người ta build toàn bộ business của mình trong 1 ecosystem là social network. Theo đó, thay vì bạn phải thành build 1 cái website tốn kém thời gian, công sức, tiền bạc (design, Host, duy trì…) sau đó lại mất rất nhiều cost để quảng bá cho khách hàng biết đến website cửa hàng của bạn; hãy build shop của bạn trên social network^^ Việc build shop này rất đơn giản thông qua các application bán hàng đơn giản, tiện lợi. MXH với các lợi thế về viral mạnh mẽ sẽ giúp các business được quảng bá 1 cách rộng rãi & natural nhất. Đơn cử như 1 ng nào đó mua hàng trên application bán hàng của bạn trên Zing Me. Facebook  hoặc like sản phẩm đó, bạn bè của người đó dễ dàng nhìn thấy thông qua feed trên wall. Hoặc bản thân các apps có thể thiết kế các tính năng recommend sp cho bạn bè bên cạnh Like hoặc comment. Điều này tạo nên hiệu ứng viral, quảng bá tốt nhất cho business của bạn. Thêm vào đó, hệ thống ad trên social network sẽ là 1 tool hỗ trợ đắc lực cho bạn khi bạn thực hiện mọi hoạt động trên platform của họ.

Lâu nay MXH là nơi người ta trao đổi, kết bạn, show off bản thân & giải trí nhiều hơn. Vì vậy MXH tạo nên 1 tính kết nối & tính cộng đồng cao, người nọ dễ ảnh hưởng tới ng kia 1 cách tự nhiên. Vì vậy, khi 1 nhu cầu cơ bản nữa là shopping được đưa lên MXH thì những ảnh hưởng lẫn nhau của cộng đồng về sản phẩm là rất tự nhiên & rộng rãi; khi sản phẩm của bạn tốt & đượ 1 nhóm người biết tới thì “hữu xạ tự nhiên hương”, việc quảng bá của bạn sẽ ko mất quá nhiều công sức & thời gian. Khi đó, bạn chỉ cần spend time cho việc nâng cao sản phẩm & customer services

Đó là lý thuyết, & nhiều người nhìn ra điều này. Hiện nay ở VN mình biết 1 số công ty chuyên sản xuất các application trên MXH đã bắt đầu cho ra đời nhiều ứng dụng shop bán hàng/cửa hàng phục vụ cho social commerce. Tuy nhiên sự phát triển cũng đang còn rất nhen nhúm. Đối tượng hưởng lợi tốt nhất; cũng như “năng động” nhất để áp dụng tốt mô hình này chính là các shop bán hàng nhỏ, các SMEs (giải thik tại sao lại thế). Tuy nhiên, việc thử nghiệm vẫn còn khá dè dặt & chưa tới nơi tới chốn dẫn đến chưa có nhiều case study điển hình. Cũng như với đặc thù đối tượng này khó “nhỏ bé” nên việc tạo thành HOT trending hay những cú Buzz trên thị trường cần 1 thời gian để “chín”

MXH Zing Me hỗ trợ SMEs với Social Commerce

Ở VN, Zing Me – MXH local được đánh giá là mạnh nhất hiện nay cũng sớm nhận ra tiềm năng của social commerce & nhóm SMEs. Từng join project này ở vai trò người làm truyền thông, từ cuối năm 2011, Zing Me đã hình thành 1 project là Social Shops nhằm tạo nên những tool/toys & tiếp cận cac shops của 123mua & những người bán ở các e-commerce sites khác để thu hút họ tham gia & xây dựng business tại Zing Me. Project này sau đó được mở rộng ra thành Social commerce với đối tượng đc expand ra là nhóm SMEs & các Retailer lớn ở Việt Nam. Mình đánh giá khá cao góc nhìn xa của Zing Me trong trường hợp này, tuy nhiên vì nhiều giới hạn về technical cũng như việc đầu tư chưa đc focus – Zing Me cũng chưa tạo nên được 1 cú buzz trên thị trường local để Social commerce thực sự trở thành HOT trend. Theo đó, API của Zing Me chưa được open các tính năng viral (như comment, like) để các apps dễ dàng tích hợp 1 cách toàn diện; cản trở việc các third-party  push nhanh quá trình phát triển application Cửa Hàng trên Zing Me. Thêm vào đó, việc tiếp cận các merchant cũng chưa thực sự quyết liệt (chỉ có 1 người support merchanrt). Hầu hết người tham gia hiện nay là các shop nhỏ lẻ tự tìm đến & được hướng dẫn sử dụng apps Cửa Hàng. Còn việc thuyết phục shop đầu tư 1 cách quyết liệt hay hỗ trợ 1 cách chiến lược thì Zing Me chưa chú trọng spend. Có lẽ Zing Me cần có sự kết hợp cùng third party đầu tư mạnh mẽ hơn cho việc xây dựng 1 case study điển hình cho việc làm business thành công với hình thái social commerce trên Zing me ^^

Giao diện một Cửa Hàng trên Zing Me

Rồi, đó là câu chuyện của local, còn global thì sao??? Facebook – MXH lớn nhất thế giới từ cuối tháng 3 cũng đã có nhiều động thái chứng tỏ họ đang invest cho social commerce. Đó là việc đưa vào thử nghiệm coupon code cho các Doanh Nghiệp tại Mỹ hay thông tin  về sự  ra đời nút “Want” trên Facebook ^^(I want this – sắp thay cho I Like this đơn thuần oy^^) Từ Thích đến Muốn –> có vẻ như Facebook đang bổ sung những tính năng nhằm hình thành những behavior mới cho người dùng; đúng theo 1 quá trình of mô hình AIDA của mô hình marketing . Và nút “Want” sẽ là một con át chủ bài để phát triển Social Commerce, cũng như là nền tảng để phát triển những hành vi của người dùng trên màn hình Mobile sắp tới ^^

Thôi hết giờ lảm nhảm, mọi thứ từ Global tới Local đều đang diễn biến tốt đẹp, là nền tảng để tạo nên 1 cú hích cho Social commerce trong năm 2013 trở thành HOT trend, mình đoán thể – cứ ngồi chờ xem như thế nào. ^^

Advertisements

2 thoughts on “Lảm nhảm tiếp về Social Commerce

    • Những gì đoán cho 2013 có vẻ ko chuẩn lắm. E-commerce cuối cùng vẫn đang loay hoay để có thể sống được ở VN. Và social commerce thì hiện nay chỉ có các shop nhỏ lẻ, bán trực tiếp trên fanpage là sống tốt. Bản chất hành vi người dùng vẫn ko quen với việc vào apps tìm sản phẩm, họ xem hình ảnh và mua trực tiếp trên page nhiều hơn. Điều đó dẫn đến việc các chủ shop họ cũng ko mặn mà với việc sử dụng application, dù lâu dài thì việc đó giúp họ quản lý và làm mọi thứ có hệ thống hơn. Túm lại là social commerce vẫn chưa hình thành và phát triển như 1 dạng business model đc, vẫn còn manh mún và tự phát ^^

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s